Het proeflapje is het teststukje voor je uiteindelijke project. Je maakt het van tevoren en test ermee of je de juiste naald gebruikt, zodat je project de correcte afmetingen krijgt als het klaar is.

Breien is heel persoonlijk, iedereen breit net even anders, misschien wat strakker of juist losser. Daarom is het zo belangrijk om een proeflapje te maken, zodat je zeker weet dat de projectgegevens ook voor jou kloppen.

Als je proeflapje klopt, zal je uiteindelijke breiwerk ook precies passen – daarom is het proeflapje ontzettend belangrijk!

De gegevens voor het proeflapje staan in elke instructie. Bij projecten zoals truien of shirts is het proeflapje daarom extra belangrijk, omdat het cruciaal is dat je breiwerk de juiste afmetingen heeft en dus goed past. Bij andere projecten zoals doeken of sjaals is het proeflapje misschien niet belangrijk voor de pasvorm, maar wel voor het breipatroon en de textuur – daarom moet je altijd een proeflapje breien.

De gegevens voor het proeflapje haal je uit de instructies. Hier is het vooral belangrijk om op de volgende punten te letten:

• Naalddikte: gebruik absoluut de opgegeven naalddikte om een betrouwbare proeflap te krijgen
• Garen: gebruik het juiste garen en let erop of je het meervoudig of enkelvoudig moet verwerken
• Patroon: brei precies zoals aangegeven, ofwel in het patroon of recht
• Aantal steken: neem het opgegeven aantal steken op en voeg aan elke kant een randsteek toe om je proeflapje beter te kunnen meten
• Wassen en spannen: je moet je proeflapje voor het meten altijd wassen en spannen om een betrouwbaar resultaat te krijgen

De juiste maat van de steekproef

Meestal worden steekproeven van 10 x 10 cm aangegeven. Ik raad je aan om aan elke kant minstens één randsteek toe te voegen, zodat je je proefstuk ook goed kunt meten.

Pak nu je garen en de juiste naald en zet het opgegeven aantal steken op plus 2 randsteken.

Nu brei je zoals aangegeven recht of in het patroon in rijen tot je minstens 10 cm hebt bereikt. Daarna kant je de steken af - en je steekproef is klaar!

Het is het beste om je steekproef ook voor het wassen te meten, zodat je de verandering door het wasproces goed kunt inschatten en vastleggen.

Je moet je steekproef in ieder geval wassen. Let erop dat je de proef op dezelfde manier wast als je het uiteindelijke breiwerk later ook zult wassen. 

Na het wassen moet je je proefstuk spannen en laten drogen. 

Je steekproef is nu klaar om gemeten te worden!

Leg je proefstuk plat neer en meet zowel de breedte als de lengte. Let erop dat je niet helemaal tot aan de rand meet, want we hebben een randsteek toegevoegd.

Tip: om de steken goed te tellen kun je een korte naald gebruiken en bij het tellen steeds van steek naar steek meeprikken.

Belangrijk is vooral de breedte, omdat deze je pasvorm beïnvloedt en tijdens het project niet meer aangepast kan worden. In de meeste gevallen is de lengte minder belangrijk, omdat die eenvoudig kan worden veranderd door meer of minder naalden te breien.

Het is voor mij heel belangrijk om mijn steekproeven goed te archiveren. De kleine stukjes zijn mooie herinneringen en praktische hulpmiddelen. Omdat ik vaak hetzelfde garen nog eens brei, heb ik dankzij mijn gearchiveerde steekproeven al een referentie waar ik op kan terugvallen en hoef ik niet steeds dezelfde proefjes opnieuw te breien.

Ik noteer alle gegevens op een hangtag die ik uitprint en beschrijf. Voor jullie heb ik gratis een PDF gemaakt waarmee je heel eenvoudig je steekproeven kunt labelen en zo een prachtig archief van betoverende kleine steekproeven kunt aanleggen.

Zo heb je alle belangrijke gegevens zoals patroon, garen en naaldmaat direct bij je steekproef en kun je ook verdere notities en herinneringen vastleggen.

Als je steekproef niet overeenkomt met de opgegeven maten is dat helemaal niet erg. Hier laat ik je eenvoudige oplossingen zien zodat je toch je droomproject perfect kunt afmaken!

Te veel steken:

Als je te veel steken hebt, brei je waarschijnlijk te strak en moet je een grotere naald gebruiken. Het beste verhoog je je naald in stappen van 0,5 mm totdat het resultaat klopt.

Te weinig steken:

Als je te weinig steken krijgt, breit je eerder los en moet je een kleinere naald proberen. Het beste verlaag je de naald in stappen van 0,5 mm totdat het resultaat klopt.

Als je de naald niet wilt wisselen:

Als je de naald niet wilt wisselen omdat je het stekenbeeld erg mooi vindt en het met een andere naald niet zo mooi zou zijn, kun je ook proberen een andere maat te breien.

Let erop dat het proeflapje ongeveer in dezelfde verhouding afwijkt als de nieuwe maat. Als je proeflapje ongeveer 10% afwijkt, kun je een maat breien die ook 10% afwijkt.

Onthoud hiervoor:

• als je te veel steken hebt (eerder strak breit), moet je een grotere maat van je breiwerk kiezen, bijvoorbeeld maat L in plaats van maat M
  
  
• als je te weinig steken hebt (eerder los breit), moet je eerder een kleinere maat van je breiwerk kiezen, bijvoorbeeld maat S in plaats van maat M

Deze fouten moet je vermijden, omdat ze vaak leiden tot foutieve proeflapjes:

• te klein proeflapje gebreid - liever iets meer steken, die kun je altijd beter meten
• niet gewassen en gespannen - altijd wassen en blokken, zodat je proeflapje precies wordt zoals je uiteindelijke breiwerk
• verkeerd patroon - let altijd op het juiste opgegeven patroon, ook kleurpatronen of structuurpatronen precies zoals later in het project gebreid
• alleen de breedte bekeken - tel niet alleen de steken in de breedte maar ook de steken in de lengte, ook al zijn die vaak makkelijker aan te passen
• te onnauwkeurig gemeten - probeer zo precies mogelijk te meten en gebruik gerust ook een telraam

Tip: download de gratis hangtag en label je proeflapjes precies, zo kun je er steeds weer op terugvallen en heb je bovendien een mooie herinnering

Met deze kleine hulpmiddelen wordt je proeflapje heel eenvoudig. Deze mooie meetlinten liggen fijn in de hand en zijn praktisch, duurzaam en lang houdbaar. Met de telramen kun je je proeflapje nog makkelijker bepalen.